De jaren zeventig in het nieuws

Archive for the ‘Maatschappij’ Category

Jan Schaefer

In de jaren zeventig veroorzaakte toenmalig staatssecretaris Schaefer een doorbraak in het stadsvernieuwingsbeleid. Hij pakte de vooroorlogse wijken aan met een agressief programma van sanering (sloop) van oude huizen die niet meer tegen redelijke kosten waren op te knappen, en grootschalige woningverbetering van huizen die wel konden worden aangepast aan moderne eisen. Met ondersteuning van het groeikernenbeleid en het huur- en subsidiebeleid bereikte Schaeffer spectaculaire resultaten.
Daarna is er alleen maar sprake geweest van het pompen van vele miljarden in bodemloze putten.
Waarom lukte het daarna niet meer? Toen zat het probleem in de huizen, daarna in de mensen. De stadsvernieuwing lukte doordat de stenen en de gebouwde omge-ving betrekkelijk makkelijk kunnen worden vernieuwd. Vooral doordat er in de oude wijken ‘nieuwe’ ruimte kon worden geschapen door het gestimuleerde vertrek van veel bewoners naar groeigemeenten als Almere, Spijkenisse en Nieuwegein.

Aldus Marcel van Dam
Bron: De Volkskrant 29 maart 2007


Lentekriebels

Kinderen groeien op in een wonderlijke wereld. Op MTV, internet en via andere media worden ze gebombardeerd met seksueel getinte boodschappen. Tegelijkertijd blijkt uit een onderzoek van het Nationaal Instituut voor Gezondheidsbevordering en Ziektepreventie (NIGZ) dat seksuele voorlichting op basisscholen nog een groot taboe is. Reden waarom het NIGZ deze week de week van de lentekriebels organiseert.

Van een spirituele liefdesrevolutie is nog geen sprake. Toch ziet filosoof Jan den Boer in Trouw een nieuw seksueel paradigma gloren, waarin gevoel, liefde en verbinding de boventoon voeren.

Tijdens een bijeenkomst over ‘Morele seks’ in De Balie op 12 maart zei seksuologe Goedele Liekens dat seksuele voorlichting op scholen niet veel verder komt dan de ‘loodgieterij’: wat technische kennis over zaadballen en eileiders. Veel veertigers en vijftigers zijn blijven hangen in de bevrijdingsretoriek van de jaren zeventig. Toen was seksuele bevrijding een belangrijke overwinning op bur-gerlijkheid. Goedele Liekens, die in de jaren tachtig met haar voorlichtingspro-gramma’s over seksualiteit daarin ook een rol speelde, opperde nu dat de bevrij-ding misschien wat is doorgeslagen en dat het tijd wordt voor een slingerbeweging terug.


De nazaten van Augusto Boal schoven op van antikapitalisme naar kapitalisme

Van de Belastingdienst tot gemeente Skarsterlân – acteurs verzorgen sollici-taties, teambuildingssessies en communicatietrainingen.
Aan de wieg van het moderne bedrijfstheater stond de Braziliaan Augusto Boal. Boal vocht, in de jaren zestig, tegen de armoede in zijn land. Zijn theater had tot doel de onderdrukten te bevrijden. Het publiek werd uitgenodigd de hoofdpersonen te vervangen om zo tot revolutionaire inzichten te komen. Nederlandse gezelschappen als Proloog en Het Werkteater borduurden in de jaren zeventig en tachtig op zo’n tot verandering aanzettend theater voort. ‘Doelgroepentheater’ heette het toen en vrouwen maakten theater voor vrouwen, homo’s voor homo’s, gehandicapten voor gehandicapten.
Het Werkteater begreep als een van de eersten dat theater als middel tot verandering ook uitstekend in bedrijven toe te passen is. Nu maakt Het Werkteater alleen nog theater op bestelling, voor de Rabobank, Lundia en Stork. De nazaten van Augusto Boal schoven op van antikapitalisme naar kapitalisme.

Bron: NRC Handelsblad 23 maart 2007


1976 de driehonderdste sterfdag van Michiel de Ruyter

In 1976, op de driehonderdste sterfdag van Michiel de Ruyter, vond men hem nauwelijks de moeite waard om te herdenken. Minister-president Joop den Uyl was niet in een feeststemming. Had De Ruyter niet de Nederlandse slavernijbelangen verdedigd? Hij viel bovendien in de categorie oorlogshelden; De Ruyter was een ‘militarist’. Dat waren de jaren zeventig. Anno 2007 is De Ruyters vierhonderdste verjaardag aanleiding voor een knalfuif. Er is niet slechts sprake van een verjaardag, maar van een heel De Ruyterjaar. Luc Panhuysen bespreekt in De Volkskrant een aantal boeken over onze nationale held.

Voor een overzicht van alle activiteiten in het jubileum-jaar zie: www.michielderuyter.com


Minder vrouwen zijn in de vruchtbare leeftijd

Vorig jaar zijn er 185.000 kinderen geboren, 20.000 minder kinderen dan in 2000. De daling komt volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vooral omdat er minder vrouwen zijn in de vruchtbare leeftijd. Deze ontwikkeling is volgens het CBS weer het gevolg van de forse daling van het aantal geboren meisjes in de jaren ’70 van de vorige eeuw.

Bron: AD/Algemeen Dagblad 20 maart 2007


Bestemming Europa

“Het karakter van migratie naar de EU is de afgelopen decennia sterk veranderd”, schrijven de auteurs van Bestemming Europa, een rapport dat in 2005 werd opgesteld door het Centraal Planbureau, Sociaal en Cultureel Planbureau en Centraal Bureau voor de Statistiek. In de jaren zestig kwamen de gastarbeiders. In de jaren zeventig en tachtig volgden hun gezinnen. En in de jaren negentig de asielzoekers.

Europa staat voor vrij verkeer van personen. Maar met het opheffen van de binnengrenzen groeide de roep om Europees migratiebeleid. Die wordt door de vergrijzing steeds luider, aldus Jeroen van der Kris in het NRC Handelsblad.

Bron: NRC Handelsblad 19 maart 2007


Exota-affaire

Ruim vijftig medewerkers van de frisdrankfabrikant Vrumona doorkruisen momenteel het land. Ze zijn naarstig op zoek naar zestigduizend flessen sinaasappelsap van Fruits de Pays. Reden: de glazen literflessen kunnen ploffen. De Exota-affaire uit de jaren zeventig is het bekendste verhaal over ontploffende frisdrankflessen. De toenmalige VARA-ombudsman Marcel van Dam besteedde aandacht aan de plofflessen. Aanleiding waren klachten over letsel na rondvliegend glas van ondere meer de limonadeflesjes van Exota. Op tv liet Van Dam een willekeurige fles ontploffen. Hij noemde daarbij alleen de naam Exota, een drankje uit de limonadefabriek VTL in Dongen, en niet die van andere fabrikanten. De limonadefabrikant startte een rechtszaak tegen de omroep. Deze sleepte zich jaren voort. Intussen verkeerde VTL op het randje van een faillissement wegens Page 30 tegenvallende verkoopcijfers en werd het bedrijf voor 1 gulden verkocht. Het drankje Exota verdween van de markt en de VARA moest een schadevergoeding betalen van 7,7 miljoen gulden.

Bron: De Volkskrant 14 maart 2007


Den Bosch laat jaren zeventig herleven

Het Noordbrabants Museum in Den Bosch opent in oktober de tentoonstelling ‘Wauw’, die de jaren zeventig belicht. ‘Wauw’ is te zien van 6 oktober 2007 tot en met 13 januari 2008.

Bron: Trouw 10 maart 2007


De consumptiemaatschappij

De Franse postmoderne filosoof Jean Baudrillard, een sociaal wetenschapper die scherpe commentaren placht te geven op consumentisme en overvloed, is op 77-jarige leeftijd overleden.
Niet hoe een product gemaakt wordt of wat je ermee kunt doen is doorslaggevend, zo constateerde Baudrillard in zijn eerste boek Le système des objets (Het objectsysteem) uit 1968, maar de symbolische betekenis daarvan. Dat de werkelijkheid niet alleen bestaat uit ‘dingen’, maar één groot systeem van tekens vormt, was in het Franse denken van de jaren zestig geen nieuwe gedachte meer. Maar Baudrillard radicaliseerde dit structuralistische idee door iedere band tussen die teken-werkelijkheid en de echte realiteit door te snijden. Die laatste is geheel achter de eerste verdwenen, zo stelde hij vast in zijn boek La société de consommation (De consumptiemaatschappij) uit 1970. Het moderne leven bestaat volgens Baudrillard alleen nog uit inhoudsloze vormen, die hij simulacra (schijnbeelden) noemde.

Bron: Ger Groot, NRC Handelsblad 7 maart 2007


Emancipatiecijfers zijn een uitdrukking van de tijdgeest van de jaren zeventig

Het gaat veel beter met de emancipatie dan blijkt uit de Emancipatiemonitor, zegt hoogleraar demografie Jan Latten. Vijf dagen werken moet volgens hem niet de meetlat zijn voor de emancipatie.

Hij heeft kritiek op de wijze waarop de emancipatie wordt gemeten. Hoe moet het anders? “Die streefcijfers zijn een uitdrukking van de tijdgeest van de jaren zeventig. Men vond toen dat mannen en vrouwen volledig gelijkgeschakeld moesten worden. Ik constateer op dit moment een wending in dat denken. We moeten erkennen dat er toch wel enige verschillen zijn tussen de seksen. Vrouwen hebben andere opvattingen over de waarde van werk dan mannen. Ze vinden het belangrijk, maar willen niet per se een toppositie bekleden. Moeten wij daar dan wel naar blijven streven?

Bron: NRC Handelsblad 7 maart 2007